Chris Black
Εκκολαπτόμενο μέλος
![Ημερομηνία Ημερομηνία](images/general/calendar.png)
![Ώρα Ώρα](images/general/clock.png)
Λοιπόν θα ήθελα την γνώμη σας για την ενάλια αρχαιολογία, πως σας φαίνεται, πως τη βλέπετε ως προς την επαγγελματική αποκατάσταση(χαχαχα ωραίο ανέκδοτο) και γενικότερα τι πιστεύετε γι' αυτήν.
Υ .Γ. Γνωρίζω την άθλια κατάσταση που επικρατεί στην Ελλάδα σχετικά με την αρχαιολογία και την έρευνα γενικότερα...Απλά θα ήθελα να ακούσω μια γνώμη.
Ευχαριστώ προκαταβολικά
![Χαμόγελο :) :)](https://www.e-steki.gr/images/smilies/smilenew.png)
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 12 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.
Shadowfax
Διάσημο μέλος
![Ημερομηνία Ημερομηνία](images/general/calendar.png)
![Ώρα Ώρα](images/general/clock.png)
![Γλώσσα :P :P](https://www.e-steki.gr/images/smilies/tongue.gif)
Φίλε να βρεις κάποιον που ασχολείται ακριβώς μ' αυτό που θες εδώ μάλλον δε, το ξέρεις λογικά. Γενικά το μόνο που έχεις να σκεφτείς είναι αν γουστάρεις όντως αυτό που τώρα φαίνεται γαμάτο. Take some time, δε χρειάζεται απάντηση σήμερα, αύριο ξερωγώ, εκτός κι αν τρέχουν άλλα. Δες αν μπορείς να το κυνηγήσεις και ναι, τέλος πάντων δεν είναι θέμα αποκατάστασης ή δυσκολίας ή whatever, μπορείς να κάνεις ό,τι σου κατέβει αν θες. Αρκεί αυτό, να θες.
Go for it αν δεν έχεις αμφιβολίες.
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 12 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.
venividivici43946
Διάσημο μέλος
![Ημερομηνία Ημερομηνία](images/general/calendar.png)
![Ώρα Ώρα](images/general/clock.png)
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 12 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.
Dreams&hopes
Δραστήριο μέλος
![Ημερομηνία Ημερομηνία](images/general/calendar.png)
![Ώρα Ώρα](images/general/clock.png)
Θα ξεκινήσω λέγοντας πως στο μέλλον θα ήθελα να ασχοληθώ με την αρχαιολογία. Έτσι λοιπόν πριν λίγο καιρό καθώς διάβαζα ένα βιβλίο σχετικό με την αρχαιολογία το μάτι μου έπεσε πάνω σε έναν κλάδο της με το όνομα υποβρύχια (ή ενάλια) αρχαιολογία. Μέχρι τότε ήξερα ελάχιστα και συγκεχυμένα πράγματα σχετικά μ'αυτόν τον κλάδο αλλά ποτέ δεν τον σκέφτηκα σοβαρά έτσι ώστε να ψάξω γι'αυτόν, φυσικά μέχρι τότε. Μπορώ να πω πως αυτό που μου κίνησε ιδιαίτερα το ενδιαφέρον προς αυτόν τον τομέα της αρχαιολογίας είναι το γεγονός ότι μέσω αυτού (του τομέα) θα μπορούσε να μου δοθεί η δυνατότητα να συνδυάσω της δύο μεγάλες μου αγάπες στο μελλοντικό μου επάγγελμα , την αρχαιολογία και την θάλασσα.
Λοιπόν θα ήθελα την γνώμη σας για την ενάλια αρχαιολογία, πως σας φαίνεται, πως τη βλέπετε ως προς την επαγγελματική αποκατάσταση(χαχαχα ωραίο ανέκδοτο) και γενικότερα τι πιστεύετε γι' αυτήν.
Υ .Γ. Γνωρίζω την άθλια κατάσταση που επικρατεί στην Ελλάδα σχετικά με την αρχαιολογία και την έρευνα γενικότερα...Απλά θα ήθελα να ακούσω μια γνώμη.
Ευχαριστώ προκαταβολικά![]()
Μόλις είδα το θέμα σου έφαγα φλασιά!!!
![Γλώσσα :P :P](https://www.e-steki.gr/images/smilies/tongue.gif)
![Γλώσσα :P :P](https://www.e-steki.gr/images/smilies/tongue.gif)
![Γλώσσα :P :P](https://www.e-steki.gr/images/smilies/tongue.gif)
Υ.Γ. Καλά μιλάμε από το πρωί έσκασα να θυμηθώ που το είχα δει! Ο επιμένων νικά!
![Γλώσσα :P :P](https://www.e-steki.gr/images/smilies/tongue.gif)
![Clapup :clapup: :clapup:](https://www.e-steki.gr/images/smilies/clapup.gif)
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 12 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.
Kirdou
Πολύ δραστήριο μέλος
![Ημερομηνία Ημερομηνία](images/general/calendar.png)
![Ώρα Ώρα](images/general/clock.png)
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 12 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.
Chris Black
Εκκολαπτόμενο μέλος
![Ημερομηνία Ημερομηνία](images/general/calendar.png)
![Ώρα Ώρα](images/general/clock.png)
Κατ' αρχάς σ'ευχαριστώ πολύ για τον κόπο σου μέχρι να το θυμηθείς!!Μόλις είδα το θέμα σου έφαγα φλασιά!!!Πρόσφατα έψαχνα ένα ματαπτυχιακό για μένα και έπεσα σε ένα σχετικό με αυτό που θέλεις με τίτλο Maritime Archaeology στο University of Southern Denmark. https://www.sdu.dk/en/Uddannelse/Kandidat/Marinarkaeologi
Υ.Γ. Καλά μιλάμε από το πρωί έσκασα να θυμηθώ που το είχα δει! Ο επιμένων νικά!![]()
![Χαμόγελο :) :)](https://www.e-steki.gr/images/smilies/smilenew.png)
Τελοσπάντων σ'ευχαριστώ και πάλι για τον κόπο σου να το θυμηθείς και για το γεγονός ότι μου έδωσες μια εναλλακτική μελλοντικών σπουδών που θα σκεφτώ πολύ σοβαρά!!!
![Πολύ χαρούμενος :D :D](https://www.e-steki.gr/images/smilies/biggrin.gif)
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 12 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.
Dreams&hopes
Δραστήριο μέλος
![Ημερομηνία Ημερομηνία](images/general/calendar.png)
![Ώρα Ώρα](images/general/clock.png)
Κατ' αρχάς σ'ευχαριστώ πολύ για τον κόπο σου μέχρι να το θυμηθείς!!Οφείλω να πω πως αυτό που μου βρήκες,φαίνεται να με δελεάζει να παραβλέψω κάποιες από τις πάγιες θέσεις μου που έχουν να κάνουν με τα μεταπτυχιακά και το εξωτερικό, και αυτό γιατί μέχρι πρότινος θα αρνιόμουν ίσως κατηγορηματικά να φύγω στο εξωτερικό για σπουδές ή για οτιδήποτε άλλο που έχει να κάνει μ'αυτές. Αυτή ίσος η στροφή μου έχει να κάνει με το γεγονός ότι πιθανότατα δεν υπάρχουν σοβαρές προσπάθειες ανάπτυξης αυτού του κλάδου στην Ελλάδα σε εκπαιδευτικό πάντα επίπεδο.
Τελοσπάντων σ'ευχαριστώ και πάλι για τον κόπο σου να το θυμηθείς και για το γεγονός ότι μου έδωσες μια εναλλακτική μελλοντικών σπουδών που θα σκεφτώ πολύ σοβαρά!!!![]()
Τίποτα καλέ!! Πάντως αν θες πραγματικά να ασχοληθείς με το αντικείμενο θα πρέπει να κάνεις μεταπτυχιακό και από ότι γνωρίζω δεν υπάρχει κάτι ανάλογο στην Ελλάδα. Οπότε το εξωτερικό μάλλον δεν το γλιτώνεις!
![Γλώσσα :P :P](https://www.e-steki.gr/images/smilies/tongue.gif)
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 12 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.
Kirdou
Πολύ δραστήριο μέλος
![Ημερομηνία Ημερομηνία](images/general/calendar.png)
![Ώρα Ώρα](images/general/clock.png)
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 11 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.
Γιάννης94
Εκκολαπτόμενο μέλος
![Ημερομηνία Ημερομηνία](images/general/calendar.png)
![Ώρα Ώρα](images/general/clock.png)
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 11 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.
Chris Black
Εκκολαπτόμενο μέλος
![Ημερομηνία Ημερομηνία](images/general/calendar.png)
![Ώρα Ώρα](images/general/clock.png)
Αλλά και να υπήρχε πάλι τέτοιο πανεπιστήμιο, για 'μένα οι καταδύσεις αποκλείονται λόγω πιθανών καρδιακών προβλημάτων οπότε θα πρέπει μάλλον προσωπικά να την ξεχάσω την ενάλια την αρχαιολογία... Ανάθεμα την τύχη μου.
![Λυπημένος :( :(](https://www.e-steki.gr/images/smilies/frown.gif)
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 11 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.
Kirdou
Πολύ δραστήριο μέλος
![Ημερομηνία Ημερομηνία](images/general/calendar.png)
![Ώρα Ώρα](images/general/clock.png)
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 11 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.
Chris Black
Εκκολαπτόμενο μέλος
![Ημερομηνία Ημερομηνία](images/general/calendar.png)
![Ώρα Ώρα](images/general/clock.png)
Τι να πω... Και η ''παραδοσιακή'' χερσαία αρχαιολογία δεν είναι καθόλου άσχημη πάντως.
![Χαμόγελο :) :)](https://www.e-steki.gr/images/smilies/smilenew.png)
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 11 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.
Kirdou
Πολύ δραστήριο μέλος
![Ημερομηνία Ημερομηνία](images/general/calendar.png)
![Ώρα Ώρα](images/general/clock.png)
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 11 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.
Insomnie
Πολύ δραστήριο μέλος
![Ημερομηνία Ημερομηνία](images/general/calendar.png)
![Ώρα Ώρα](images/general/clock.png)
Είσαι σίγουρος πως το Ιστορικό/Αρχαιολογικό είναι ο κατάλληλος δρόμος για να ασχοληθείς μ'αυτούς τους τομείς?Καλά μην φανταστείς ότι βουτάς σε τίποτα τεράστια βάθη.Τα περισσότερα ναύαγια και η κίνηση των πλοίων γίνονταν πολύ κοντά στις ακτές.Προσωπικά μου αρέσουν περισσότερο αρχαιολογικοί κλάδοι όπως η ενάλια και η βιομοριακή αρχαιολογία που ασχολείσαι με οστεοαρχαιολογία,αρχαιοβοτανική,παλαιοπαθολογία κτλ παρά τα παραδοσιακά αντικείμενα κλασική,βυζαντινή
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 11 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.
Kirdou
Πολύ δραστήριο μέλος
![Ημερομηνία Ημερομηνία](images/general/calendar.png)
![Ώρα Ώρα](images/general/clock.png)
![Γλώσσα :P :P](https://www.e-steki.gr/images/smilies/tongue.gif)
https://www.ucl.ac.uk/archaeology/studying/masters/degrees/msc_skeletal
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 11 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.
Insomnie
Πολύ δραστήριο μέλος
![Ημερομηνία Ημερομηνία](images/general/calendar.png)
![Ώρα Ώρα](images/general/clock.png)
Ακούγονται σαν μεταπτυχιακά τα οποία απευθύνονται σε φυσικούς επιστήμονες. Τεσπα.Σαφώς.Κλάδοι της αρχαιολογίας είναι με πληθώρα μεταπτυχιακών.Αν εννοείς στην Ελλάδα τι εφαρμογή έχουν θα σου πώ σχεδόν καμία.![]()
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 11 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.
Kirdou
Πολύ δραστήριο μέλος
![Ημερομηνία Ημερομηνία](images/general/calendar.png)
![Ώρα Ώρα](images/general/clock.png)
Ο αµύθητος αρχαιολογικός πλούτος των ελληνικών θαλασσών είναι η αποστολή των δυτών της ενάλιας αρχαιολογίας. Βουτάµε µαζί τους στα βαθιά και ανακαλύπτουµε την περιπετειώδη πλευρά της επιστήµης και τα οφέλη της στον καταδυτικό τουρισµό.
ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ: 31/07/2012 12:57
![](/proxy.php?image=http%3A%2F%2Fvstatic.doldigital.net%2Fvimawebstatic%2F7E80C43113263C274B76B970A2C39BCB.jpg&hash=bfa1b621ef4818554627618d3c655776)
16
emailεκτύπωση
![](/proxy.php?image=http%3A%2F%2Fwww.e-steki.gr%2Fimages%2Fimported%2F2013%2F03%2Fclear-1.gif&hash=12f3d992c3d2a45fa2819bc3b335085c)
![](/proxy.php?image=http%3A%2F%2Fwww.e-steki.gr%2Fimages%2Fimported%2F2013%2F03%2Fclear-1.gif&hash=12f3d992c3d2a45fa2819bc3b335085c)
Από τους προϊστορικούς χρόνους ως σήµερα, η ναυτιλία, το ταξίδι και το εµπόριο είναι σχεδόν συνώνυµα µε τις ελληνικές θάλασσες. Οι άνθρωποι ταξίδευαν ακόµη κι όταν ήξεραν ότι µπορεί να µην επέστρεφαν ποτέ. Κανένας δεν γνωρίζει πόσα ναυάγια κρύβει ο ελληνικός βυθός. «Η θαλάσσια έκταση της Ελλάδας είναι µεγαλύτερη από τη χερσαία. Εχουµε πιθανόν χιλιάδες ναυάγια ανά τους αιώνες» διευκρινίζει ο δρ ∆ηµήτριος Κουρκουµέλης, αρχαιολόγος της Εφορείας Εναλίων Αρχαιοτήτων, του φορέα που είναι υπεύθυνος για την ενάλια αρχαιολογία στην Ελλάδα. Ως τη δεκαετία του 1950 οι µόνοι επισκέπτες του ελληνικού βυθού ήταν οι σφουγγαράδες. Από τη δεκαετία του 1950 και µετά, µε την ανάπτυξη των καταδύσεων και την πρόοδο της τεχνολογίας, αναπτύχθηκε πλέον και η ενάλια αρχαιολογία. Οτιδήποτε βρέθηκε νωρίτερα στον βυθό ανασύρθηκε µε σχεδόν πρωτόγονα µέσα. Το Ναυάγιο των Αντικυθήρων, που βρέθηκε το 1900, ανασύρθηκε από σφουγγαράδες µε τη βοήθεια του Πολεµικού Ναυτικού.
Aγάλµατα του γλυκού νερού
Πέρα από τις φαντασιώσεις για µια χαµένη Ατλαντίδα ή τη γοητεία των χαµένων θησαυρών στον βυθό της θάλασσας, υπάρχει και κάτι άλλο που κάνει αυτό το είδος αρχαιολογίας πραγµατικά ξεχωριστό. «Ενα ναυάγιο είναι ένα κλειστό σύνολο• αποµονώνει όλο τον χρονικό και καλλιτεχνικό ορίζοντα της εποχής του» λέει η αρχαιολόγος Ελενα Βλαχογιάννη. Είναι σαν µία στιγµή που πάγωσε στον χρόνο, σώζεται συνήθως ολόκληρο και αποτελεί µια ξεχωριστή ιστορική χρονοκάψουλα. Οι ιδιαιτερότητες µιας τέτοιας ανασκαφής την καθιστούν εξαιρετικά δύσκολη, αλλά και εξαιρετικά γοητευτική για τους ανθρώπους που ζουν αυτή τη µοναδική εµπειρία. «Στη θάλασσα ζεις την τρίτη διάσταση» λέει ο κ. ∆ηµήτρης Κουρκουµέλης, «είναι σαν να είσαι µέσα σε ένα αεροπλάνο και να κοιτάς από ψηλά. Το αίσθηµα είναι τροµερό – στους χερσαίους χώρους αυτά που βλέπουµε είναι πέτρες ή κοµµάτια από αγγεία. Οταν βρίσκεις ένα ναυάγιο βλέπεις χιλιάδες αγγεία ακέραια, είναι σαν να βρίσκεσαι σε κεραµείο. ∆εν θα ξεχάσω ένα βυζαντινό ναυάγιο στο Πρασονήσι το 2008: το ναυάγιο διατηρούσε το σχήµα του πλοίου. Ηταν ανάµεσα στα φύκια και στις ποσειδωνίες και εκεί όπου κολυµπούσα στα 30 µέτρα κατάλαβα ότι έβλεπα έναν λόφο από αµφορείς».
Σε περίπτωση που τα ευρήµατα έχουν καλυφθεί από λάσπη ή χώµα µπορεί να έχουν µείνει ανέπαφα και σε πολύ καλή κατάσταση. Το καλοκαίρι του 2011, κατά τη διάρκεια µιας κατάδυσης, οι αρχαιολόγοι µελετούσαν ένα ξύλινο ναυάγιο του 13ου αιώνα στο λιµάνι της Ρόδου, όταν έπεσαν πάνω σε έναν θησαυρό µε περίπου 4.500 χρυσά οθωµανικά νοµίσµατα που βρίσκονταν σχεδόν ανέπαφα στην επιφάνεια του βυθού. Αυτό δεν ισχύει φυσικά πάντα. Σε περίπτωση που τα ευρήµατα µείνουν εκτεθειµένα µπορεί να υποστούν µεγάλη αλλοίωση και οποιοδήποτε εύρηµα βγαίνει από το νερό πρέπει να περάσει από µια πολύ συγκεκριµένη διαδικασία: «Η συντήρησή τους σε περίπτωση µεγάλης φθοράς είναι πολύ δύσκολη. Πρέπει το αντικείµενο µε το που βγει από το νερό να διατηρηθεί σε υγρή κατάσταση. Το τοποθετούµε σε γλυκό νερό µέχρι να πέσει το ποσοστό του αλατιού και να µπορούµε µε ασφάλεια να το στεγνώσουµε και να το καθαρίσουµε. Υπάρχει πλέον η δυνατότητα να συντηρηθούν ακόµη και τα ξύλινα αγάλµατα ή τα σκαριά των πλοίων, η τεχνολογία προχωράει συνεχώς» εξηγεί ο κ. ∆ηµήτρης Κουρκουµέλης.
Το πραγµατικά ενδιαφέρον, όµως, είναι ότι χάρη στα ναυάγια έχουµε βρει αντικείµενα που δεν υπάρχουν πουθενά αλλού, όπως τα χάλκινα αγάλµατα. Ακριβώς επειδή ο χαλκός ήταν ανακυκλώσιµο υλικό συνήθως τον έλιωναν για να φτιάξουν κάτι άλλο. Χάρη στην ενάλια αρχαιολογία µπορούµε να θαυµάσουµε αγάλµατα-αριστουργήµατα όπως ο Εφηβος των Αντικυθήρων. Εντυπωσιακή είναι και η γνώση που αποκοµίζουµε για τους αρχαίους ναυπηγούς – τα σκαριά των αρχαίων δείχνουν εκπληκτικές γνώσεις ναυπηγικής για την εποχή. Ακόµη, όµως, και αγάλµατα µισοφαγωµένα από τη διάβρωση έχουν µια ακατανίκητη γοητεία. Αυτή η εναλλαγή του λείου και του διαβρωµένου που συναντάµε σε πολλά από τα αγάλµατα που εκτίθενται αυτή τη στιγµή στην έκθεση για «Το Ναυάγιο των Αντικυθήρων» – οµηρικοί ήρωες, θεοί και έφηβοι µισοφαγωµένοι από το νερό – έχει µια σπάνια οµορφιά.
Πώς να βρείτε ένα ναυάγιο
Πώς γνωρίζουν, όµως, οι αρχαιολόγοι πού βρίσκονται τα ναυάγια; Πολλά ναυάγια είναι ήδη γνωστά εδώ και χρόνια. Αλλες φορές βρίσκονται τυχαία: ένα άγαλµα πέφτει στα δίχτυα ενός ψαρά ή στην προσοχή ενός δύτη (ποιος µπορεί να ξεχάσει «Το παιδί και το δελφίνι» όπου η Σοφία Λόρεν βρίσκει σε µια κατάδυση ένα αρχαιοελληνικό άγαλµα
![Κλείνω μάτι ;) ;)](https://www.e-steki.gr/images/smilies/wink.gif)
Είναι αδύνατον να εξερευνηθούν όλα τα ναυάγια των ελληνικών θαλασσών – η ενάλια αρχαιολογία είναι πανάκριβη υπόθεση και ιδιαίτερα πολύπλοκη. Χρειάζονται τεχνικοί, δύτες και αρχιτέκτονες που να µπορούν να κάνουν µετρήσεις κάτω από το νερό. Η τεχνολογία έχει προχωρήσει εξαιρετικά, αλλά καµία µεσογειακή χώρα δεν έχει επαρκή χρηµατοδότηση για την ενάλια αρχαιολογία, πόσω µάλλον µια Ελλάδα εν µέσω κρίσης. Στην πραγµατικότητα, οι ανασκαφές είναι απειροελάχιστες σε σχέση µε το µέγεθος του πλούτου των ελληνικών θαλασσών. Πώς αποφασίζεται, όµως, σε ποια ναυάγια θα γίνει ανασκαφή και σε ποια όχι; Υπάρχουν διάφορες παράµετροι. Κινδυνεύει το ναυάγιο; Ποιας χρονολογίας είναι; Ποια τα ευρήµατά του; Πολλές φορές βέβαια µετράνε και τα ερευνητικά ενδιαφέροντα του κάθε αρχαιολόγου.
Οδηγός για επίδοξους ενάλιους αρχαιολόγους
Η διαδικασία για να γίνει κάποιος ενάλιος αρχαιολόγος δεν είναι απλή. Στην Ελλάδα δεν υπάρχει κανένα πανεπιστήµιο που να προσφέρει ειδίκευση σε προπτυχιακό ή µεταπτυχιακό επίπεδο στην ενάλια αρχαιολογία, µε εξαίρεση κάποια µαθήµατα που διδάσκονται στο Πανεπιστήµιο Πελοποννήσου (Τµήµα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και ∆ιαχείρισης Πολιτιστικών Αγαθών), αλλά και Θεσσαλίας (στο Τµήµα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας). Εάν θέλει κάποιος να κάνει αυτή τη δουλειά, θα πρέπει να κάνει κάποιο µεταπτυχιακό στο εξωτερικό. Εάν µάλιστα θέλει να γίνει καταδυόµενος αρχαιολόγος, θα πρέπει να πάρει και πτυχίο στις καταδύσεις.
Ο επίσηµος φορέας για την ενάλια αρχαιολογία στην Ελλάδα είναι η Εφορεία Εναλίων Αρχαιοτήτων, που υπάγεται στο υπουργείο Πολιτισµού. «Η υπηρεσία λειτουργεί από το 1976 – έχουµε 36 χρόνια επιστηµονικής έρευνας» λέει η προϊσταµένη της υπηρεσίας Αγγελική Σίµωσι. Τα γραφεία της υπηρεσίας βρίσκονται κάτω από την Ακρόπολη. Στην είσοδο, λίγο πριν από την ξύλινη σκάλα που οδηγεί στα γραφεία, βρίσκονται παρατεταγµένοι στη σειρά αµφορείς, το πιο συνηθισµένο ενάλιο εύρηµα. Ακριβώς για αυτόν τον λόγο δεν είναι λίγοι οι Ελληνες που έχουν έναν αµφορέα στο σπίτι τους, ειδικά σε νησιωτικές περιοχές. Στην Εφορεία υπάρχει ένα ειδικό τµήµα αρχείου που ασχολείται µε αυτά ακριβώς τα ευρήµατα. Το καλύτερο που µπορεί να κάνει κάποιος που έχει κάτι τέτοιο στην κατοχή του, είτε από κληρονοµιά είτε επειδή το βρήκε κάπου, είναι να το δηλώσει. Η Εφορεία θα το καταγράψει, θα το αρχειοθετήσει και µετά θα κρίνει αν θα εγκρίνει την άδεια κατοχής. «Σε περίπτωση που είναι σπάνιο ή µεγάλης αξίας, µπορεί να το κρατήσουµε» διευκρινίζει η κυρία Αγγελική Σίµωσι.
Επαναπατρισµός αρχαιοτήτων
Πολλοί παραδίδουν τα ευρήµατά τους από τις ελληνικές θάλασσες. Κάποιοι ζητούν αµοιβή από το κράτος: «Η Κόρη της Καλύµνου» για παράδειγµα, ένα αρχαίο χάλκινο άγαλµα, ανασύρθηκε από δύο ψαράδες το 1995 έξω από την Κάλυµνο• οι δύο ψαράδες πήραν 170 εκατ. δραχµές για να την παραδώσουν. Πολλοί βέβαια αποφασίζουν να πουλήσουν τα ευρήµατά τους αλλού – και εδώ υπάρχει αρχαιοκαπηλία: «Υπάρχει ένας ανεξερεύνητος πλούτος ναυαγίων µε εκατοµµύρια κοµµάτια τέχνης, τα οποία σήµερα µε την εξέλιξη της τεχνολογίας είναι πια πολύ εύκολο να βρεθούν» λέει ο κ. Νικόλας Ζηργάνος, ρεπόρτερ γνωστός για την έρευνά του για το διεθνές κύκλωµα αρχαιοκαπηλίας. Το να επαναπατρίσει κάποιος αρχαία είναι µια δύσκολη υπόθεση – θέλει διεθνή συνεργασία, έρευνα και συνεργασία των αρµόδιων αστυνοµικών αρχών διεθνώς. Οταν µάλιστα πρόκειται για ευρήµατα εναλίων ερευνών, η κατάσταση δυσκολεύει περισσότερο κυρίως γιατί το ναυτικό δίκαιο είναι εξαιρετικά περίπλοκο: «Εάν ένα άγαλµα βρεθεί σε διεθνή χωρικά ύδατα, υπάρχει ένα γενικότερο νοµοθετικό κενό. Εάν, για παράδειγµα, ένα παναµέζικο καράβι βρει ένα άγαλµα σε διεθνή χωρικά ύδατα και µετά το βγάλει σε ένα ιταλικό λιµάνι τι ακριβώς µπορεί να γίνει εκεί; Η κατάσταση είναι εξαιρετικά περίπλοκη και είναι ακόµη πιο δύσκολο να αποδείξει κάποιος από πού ακριβώς προήλθε το άγαλµα» διευκρινίζει. Η πιο διάσηµη περίπτωση ενάλιας αρχαιοκαπηλίας είναι ο περίφηµος Γελαστός Εφηβος, ένα ορειχάλκινο άγαλµα του 4ου αιώνα π.Χ. Οι ελληνικές διωκτικές αρχές σε συνεργασία µε την Ιντερπόλ είχαν ήδη ξεκινήσει την προσπάθεια για τον επαναπατρισµό του περίφηµου χρυσού στεφανιού της Μακεδονίας το οποίο βρισκόταν ήδη στο Μουσείο Γκετί, όταν έµαθαν ότι η έφορος του Μουσείου Μάριον Τρου διαπραγµατευόταν µια νέα αγορά: ένα ορειχάλκινο άγαλµα που είχε βρεθεί στην περιοχή του Ιονίου – φηµολογείται µάλιστα ότι προσέφερε 6 µε 7 εκατοµµύρια δολάρια. Οι αρχαιοκάπηλοι συνελήφθησαν τελικά σε ένα ξενοδοχείο στο Ζααρµπρούκεν της Γερµανίας. Το άγαλµα επαναπατρίστηκε και εκτίθεται στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο από το 2008.
Αντικύθηρα, η Τζοκόντα των ναυαγίων
Κανένα κείµενο για την ενάλια αρχαιολογία δεν θα ήταν ολοκληρωµένο χωρίς µια αναφορά στο πρώτο και σηµαντικότερο ναυάγιο που ανακαλύφθηκε ποτέ, το οποίο εξάλλου σηµατοδότησε την έναρξη της ενάλιας αρχαιολογίας. Η έκθεση «Το Ναυάγιο των Αντικυθήρων – το πλοίο, οι θησαυροί, ο µηχανισµός» εγκαινιάστηκε στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο τον Απρίλιο που µας πέρασε και συγκεντρώνει για πρώτη φορά το σύνολο των αρχαιοτήτων του ναυαγίου. Εκτός από τον περίφηµο Μηχανισµό των Αντικυθήρων, η έκθεση περιέχει όλα όσα υπήρχαν στο πλοίο όταν ναυάγησε, από τα έργα τέχνης που κουβαλούσε, µέχρι τα χρηστικά αντικείµενα του πλοίου.
Η ιστορία του ναυαγίου που ανακαλύφθηκε το 1900 τυχαία από σφουγγαράδες έξω από τα Αντικύθηρα είναι συναρπαστική. «Η έρευνα έγινε µε πλοία του Πολεµικού Ναυτικού. Τα ευρήµατα µεταφέρθηκαν αµέσως στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο και είναι από την πρώτη στιγµή εδώ» διηγείται η κυρία Αναστασία Γκαδόλου, µία από τις αρχαιολόγους που ήταν στην οµάδα διοργάνωσης της έκθεσης. Ο διευθυντής του Μουσείου, Νικόλαος Καλτσάς, ηγήθηκε µιας ετερόκλητης οµάδας: αρχαιολόγοι, συντηρητές, γλύπτες, φυσικοί ως και δασολόγοι (οι τελευταίοι κλήθηκαν να δώσουν την τεχνογνωσία τους για τα κοµµάτια του πλοίου) δούλεψαν µαζί για να φτιάξουν την έκθεση που κατάφερε να διοργανωθεί χάρη στην οικονοµική συνδροµή χορηγών.
Το Ναυάγιο των Αντικυθήρων έχει κυρίως γίνει γνωστό για τον Μηχανισµό – τον πρώτο αστρονοµικό φορητό υπολογιστή που αποτελεί ακόµη αντικείµενο έρευνας για αστρονόµους και µαθηµατικούς διεθνώς. «Γνωρίζουµε ότι υπήρχαν αντίστοιχοι µηχανισµοί, αλλά αυτός είναι ο µόνος που έχει βρεθεί» διευκρινίζει η κυρία Αναστασία Γκαδόλου. Ο Μηχανισµός, όµως, δεν είναι παρά ένα µόνο συναρπαστικό κοµµάτι της ιστορίας του πλοίου. Γνωρίζουµε ότι το πλοίο ναυάγησε περίπου το 60 µε 50 π.Χ., είχε χωρητικότητα 300 τόνους και ήταν γεµάτο µε πανάκριβα έργα τέχνης τα οποία ήταν παραγγελία κάποιου πλούσιου Ρωµαίου. Τα 35 ογκώδη µαρµάρινα αγάλµατα, φτιαγµένα από πανάκριβο παριανό µάρµαρο, αντικατοπτρίζουν τη µόδα της εποχής, που ήταν τα αγάλµατα οµηρικών ηρώων.
Το πραγµατικά συναρπαστικό είναι ότι ενώ έχουν γίνει ανασκαφές στο ναυάγιο δύο φορές (η δεύτερη φορά ήταν το 1976 µε το περίφηµο «Καλυψώ» του Κουστό) ένα µεγάλο µέρος του ναυαγίου βρίσκεται ακόµη στον βυθό. «Ευελπιστούµε να γίνει µια µεγάλη έρευνα στον χώρο του ναυαγίου. ∆εν έχει ολοκληρωθεί ακόµη η ανέλκυση» υποστηρίζει η κυρία Νοµική Παλαιοκρασσά, αρχαιολόγος και µέλος της οµάδας που επιµελήθηκε την έκθεση. «Μας λείπουν πολλά αγάλµατα – έχουµε κοµµάτια, αλλά όχι τα πάντα» υποστηρίζει, ενώ η κυρία Ελενα Βλαχογιάννη δίνει ένα παράδειγµα: «Υπάρχει ένα τέθριππο µε τέσσερα άλογα. Οπως τα σήκωναν όµως, το τέταρτο γλίστρησε κι έπεσε πολύ χαµηλά στον βυθό». Απ’ ό,τι φαίνεται, πάντως, η Εφορεία Εναλίων Αρχαιοτήτων οραµατίζεται µια ανασκαφή στον χώρο του ναυαγίου σύντοµα, οπότε ίσως το τέταρτο άλογο να συναντήσει επιτέλους τα υπόλοιπα τρία...
Το µέλλον – καταδυτικά πάρκα;
Τριάντα έξι χρόνια µετά την ίδρυση της Εφορείας Εναλίων Αρχαιοτήτων έχει φτάσει η ώρα για την ίδρυση του πρώτου µουσείου ενάλιας αρχαιολογίας σε ένα πρώην βιοµηχανικό κτίριο στην Ακτή του Πειραιά. Το µουσείο θα φιλοξενεί ευρήµατα από τους προϊστορικούς χρόνους ως σήµερα, αλλά και πλούσιο φωτογραφικό υλικό. «Ο χώρος που θα φιλοξενήσει το Μουσείο Εναλίων Αρχαιοτήτων είναι το πρώην βιοµηχανικό κτίριο Σιλό και έτσι θα αναδειχτεί και ένα σύγχρονο βιοµηχανικό κτίριο» εξηγεί η κυρία Λίνα Μενδώνη, γενική γραµµατέας του υπουργείου Πολιτισµού. Το µουσείο θα είναι ένα κοµµάτι µιας µεγαλύτερης πρωτοβουλίας για µια Πολιτιστική Ακτή στον Πειραιά, που θα περιλαµβάνει από µουσείο µετανάστευσης ως θεµατικό πάρκο. Η Πολιτιστική Ακτή Πειραιά είναι προϊόν συνεργασίας του Οργανισµού Λιµένος Πειραιώς (ΟΛΠ) και του υπουργείου Πολιτισµού και «φιλοδοξεί», σύµφωνα µε την κυρία Λίνα Μενδώνη, «να λειτουργήσει ως πολιτιστικός πόλος απασχόλησης για τους τουρίστες που έρχονται µε τα κρουαζιερόπλοια». Εκτός από το Μουσείο, όµως, για το οποίο έχει προκηρυχθεί διεθνής διαγωνισµός, η κυρία Μενδώνη µιλάει και για καταδυτικά πάρκα – ίσως µια ιδανική ευκαιρία να αξιοποιηθεί και τουριστικά ο πλούτος των ελληνικών θαλασσών: «Τον τελευταίο ένα µε ενάµιση χρόνο το ΥΠΠΟ κάνει µια προσπάθεια να συµφιλιωθεί µε την έννοια των καταδυτικών πάρκων ή υποθαλάσσιων µουσείων. Είµαστε αρκετά πίσω σε ό,τι αφορά τη δηµιουργία τους, αλλά γνωρίζουµε ότι έχουµε έναν τεράστιο πλούτο και εδώ και ενάµιση χρόνο γίνονται συντονισµένες προσπάθειες για να επιλυθούν τα θεσµικά θέµατα που θα έκαναν δυνατή µια τέτοια λύση» υποστηρίζει.
Το σίγουρο είναι ότι σε περίπτωση που νικηθεί η γραφειοκρατία και λειτουργήσουν πράγµατι καταδυτικά πάρκα η ζήτηση θα είναι τεράστια. Ετσι όπως η ελληνική ταυτότητα παραµένει συνυφασµένη µε το ταξίδι και µε µύθους για γοργόνες, έτσι και ο ελληνικός βυθός θα παραµένει θελκτικός προορισµός για ανθρώπους απ’ όλον τον κόσµο.
Φωτογραφίες : Χρήστος Κοντός
https://www.tovima.gr/vimamen/manual/article/?aid=469137
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 11 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.
Χρήστες Βρείτε παρόμοια
-
Τα παρακάτω 0 μέλη και 0 επισκέπτες διαβάζουν μαζί με εσάς αυτό το θέμα:Tα παρακάτω 4 μέλη διάβασαν αυτό το θέμα:
-
Φορτώνει...
-
Το forum μας χρησιμοποιεί cookies για να βελτιστοποιήσει την εμπειρία σας.
Συνεχίζοντας την περιήγησή σας, συναινείτε στη χρήση cookies στον περιηγητή σας.