Κατά την γνώμη μου, ένας 'εύκολος' τρόπος να κατανοήσεις την αρχική φάση σε ηλεκτρική ταλάντωση είναι να την ανάγεις σε μηχανική. Τι εννοώ? Μία ηλεκτρική ταλάντωση της μορφής q = Qσυν(ωt) είναι ανάλογη με την κίνηση ενός σώματος σε ελατήριο με αρχική φάση π/2. Δες το q ως απομάκρυνση και το i ως ταχύτητα (εύκολο αν έχεις κατανοήσει τι σημαίνει i = dq/dt).
Την χρονική στιγμή t = 0, το σώμα έχει μέγιστη απομάκρυνση. Αυτό αναλογεί σε μέγιστο φορτίο q = Q.
Στην συνέχεια, η απομάκρυνση μειώνεται καθώς το σώμα κινείται προς την θέση ισορροπίας με αυξανόμενη σε μέτρο ταχύτητα, δηλαδή η τιμή q μειώνεται και η τιμή i αυξάνεται σε μέτρο (αλλά έχει αρνητικό πρόσημο, το 'σώμα' μας κινείται προς την αρνητική κατεύθυνση!). Την στιγμή t = T/4, το σώμα φτάνει στην ΘΙ και μηδενίζεται η απομάκρυνση (q = 0) ενώ έχει μέγιστη αρνητική ταχύτητα (i = -I).
Ανάλογα μπορούμε να συσχετίσουμε οποιαδήποτε ηλεκτρική ταλάντωση με την κίνηση ενός σώματος σε ελατήριο. Πολύ χρήσιμος μαθηματικός τύπος είναι ο συνχ = ημ(χ + π/2) καθώς επιτρέπει να μετατρέψουμε το 'ξένο' συν(ωt) σε ημ(ωt + π/2), κάτι πολύ πιο εύκολα συγκρίσιμο με την ΑΑΤ ενός σώματος σε ελατήριο. Αν δίνεται η περιγραφή της τιμής του φορτίου του πυκνωτή και αυτής του ρεύματος στην εκφώνηση, 'ζωγράφισε' το σώμα όπως στην 'απλή' ΑΑΤ σημείου με το διάνυσμα της ταχύτητας και η αρχική φάση θα φανερωθεί αμέσως. Απλά χρειάζεται προσοχή στην χρήση τον τύπων, για να μην χρησιμοποιηθεί λάθος αρχική φάση με την λάθος τριγωνομετρική συνάρτηση (ημωt ή συνωt).
Ίσως να μην απάντησα την ερώτησή σου επακριβώς, αλλά ήθελα να 'μοιραστώ' αυτό το κόλπο που με βοήθησε αρκετά να εξοικειωθώ με τις ηλεκτρικές ταλαντώσεις.
Όσο για τους δύο τύπους, αυτό εξαρτάται από τα δεδομένα της άσκησης! Σε κάθε περίπτωση να θυμάσαι ότι ο τύπος Q = CV ισχύει πάντα στα πλαίσια του σχολικού βιβλίου, για οποιοδήποτε q = Qσυν(ωt), ενώ ο I = ωQ μόνο για τις μέγιστες τιμές Q, I. Μερικά παραδείγματα ασκήσεων που σε δυσκολεύουν θα βοηθούσαν πολύ.
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 10 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.